Met het mes op tafel: onderhandelingen over het wapenhandelsverdag in New York

[Door: Wim Zwijnenburg]

Van 13-17 februari vond in New York de 4de en laatste voorbereidingsbijeenkomst (PrepCom) plaats in het kader van een Arms Trade Treaty (ATT), een wereldwijd wapenhandelsverdrag waarvan de uiteindelijke onderhandelingen aanstaande juli zullen volgen

(Kijk hier voor meer informatie). Deze voorbereidingsbijeenkomsten fungeren als een  thermometer  voor de voorzitter van dit onderhandelingsproces, de Argentijnse ambassadeur Moritan, om aan te voelen waarover staten het met elkaar eens zijn en waar de meningen sterk verschillen.  Tijdens de eerste drie bijeenkomsten in 2010 en 2011werd onder andere  gediscussieerd over welke type wapens onder het verdrag moesten vallen, aan welke criteria wapenexport moest voldoen en hoe een dergelijk verdrag geïmplementeerd moest worden. Deze inhoudelijke discussies  gaven alvast een kijkje in de keuken over de standpunten van de VN lidstaten.  De laatste Prepcom  behandelde de procedures voor de onderhandelingen in juli. Dit klinkt saai, maar is zeer belangrijk, want met goede procedures staan of vallen de onderhandelingen.

Meer dan 100 vertegenwoordigers van NGOs vanuit de hele wereld volgden de onderhandeling over delicate procedures zoals het stemmen over delen van de verdragstekst en de uiteindelijke verdragstekst, de mogelijkheid van NGOs om zich uit te spreken tijdens de onderhandelingen en aanwezigheid te zijn bij de vergaderingen, en over de status van de voorlopige verdragstekst zoals die door voorzitter Moritan tot nu toe is opgesteld.  De onderwerpen die ik hier noem zijn ook meteen de grootste punten van discussie geweest.  Vooral het eerste voorbeeld is van groot belang: Middels stemmen moet er tot een overeenkomst gekomen worden waarin iedereen zich kan vinden. In de praktijk betekent dit dus consensus. Maar het mag niet zo zijn dat een lidstaat met een veto de uitkomst van de onderhandelingen kan blokkeren. Dus worden er voorstellen gedaan om tot een beslissing te komen ‘op basis van consensus’, wat ruimte over laat voor interpretatie over wat consensus is.

Tijdens deze week zagen wij een sterke strijd tussen enerzijds repressieve regimes zoals Cuba, Egypte, Algerije en Syrie die de mogelijkheid open willen houden om het verdrag te blokkeren, en anderzijds Mexico, Noorwegen en de Gemeenschap van Caribische Staten die sterk inzetten voor aanwezigheid van NGOs, en aangeven dat een veto stem onaanvaardbaar is en dat bij blokkering van een verdrag de stemming bij twee derde meerheid moet plaatsvinden.   Tussen deze twee posities schipperden de Europese lidstaten met hun eigen posities, terwijl alleen Groot-Brittannië zich sterk uitsprak.  Aan het einde van de week ontstond er een impasse tussen de twee blokken en leken de onderhandelingen te ontsporen.  De diplomaten werden door de voorzitter naar  een kleine, maar zeer warme kamer gedirigeerd waar heftige woordenwisselingen vielen en de opponenten elkaar maar leken toe te geven. Maar op het laatste moment werd er toch een overeenkomst bereikt, maar echt hoopvol was deze niet:  NGOs krijgen iets meer toegang, maar de uiteindelijke beslissing blijft dat consensus noodzakelijk is voor de uiteindelijke verdragstekst. Het belooft een hete zomer te  gaan worden.

Voor meer informatie en blogs, zie:
www.controlarms.org
http://attmonitor.posterous.com/
http://www.reachingcriticalwill.org/legal/att/monitor.html

Dit bericht werd geplaatst in Wapenexport en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s