A game of diplomats

Door Wim Zwijnenburg

De eerste week onderhandelingen over een internationaal wapenhandelverdrag zit erop. Nou ja, de eerste dag zit erop, want tot nu toe is er weinig substantieel onderhandeld. Maandag zouden de onderhandelingen beginnen in de statige General Assembly Hall van de VN waar elk jaar wereldleiders hun toespraken houden.

Ministers en andere hoge vertegenwoordigers uit de hele wereld waren hier om hun toespraken te houden, waarin zij steun zouden uitspreken voor een sterk en alomvattend verdrag. Echter, doordat een aantal Staten wilde dat de Palestijnse delegatie een belangrijkere status kreeg (ze hebben nu ‘observer’ status) liep alles vast. Als de Palestijnen die status kregen, dan wilden het Vaticaan en de Europese Unie die ook. En uiteraard waren Israël en de Verenigde Staten het niet eens met de Palestijnse kwestie. Dus moest dat eerst opgelost worden voordat de conferentie kon beginnen, en daar gingen wel twee dagen overheen.

Frustratie
Binnen de Control Arms coalitie heerste ongeloof en frustratie. Na 6 jaar onderzoek, rapporten schrijven, steun mobiliseren en campagne voeren kon het toch niet vast lopen op deze kwestie? Iedereen begreep dat dit een belangrijke kwestie is, maar dit was niet het moment noch de plaats omdat uit te vechten en op te lossen. Deze frustratie werd ook gedeeld bij de vele voorstanders van een sterk verdrag. Het had er alle schijn van dat dit een tactiek was van de kritische Staten om het proces te dwarsbomen, en het lijkt nog steeds niet echt opgelost.

Constructief
Dinsdagochtend was er toch gelegenheid voor de hoge vertegenwoordigers om hun statements te maken. Ban Ki-moon, de secretaris-generaal van de VN, begon met een niet mis te verstane boodschap: “The world is over-armed and peace is under-funded”. Daarnaast ging hij nog in op de gevolgen van ongereguleerde wapenhandel voor de levens van miljoenen mensen wereldwijd, en riep hij de onderhandelende Staten op constructief te zijn:

Our common goal is clear:  a robust and legally binding Arms Trade Treaty that will have a real impact on the lives of those millions of people suffering from the consequences of armed conflict, repression and armed violence (…) It is ambitious – but I believe it is achievable.” 

Met deze woorden maakte hij duidelijk dat heel de wereld vol verwachting mee kijkt. Gelukkig was 4 juli, Onafhankelijkheidsdag, een vrije dag, dus hadden we tijd om het proces te analyseren en te kijken wat de beste reactie was vanuit de Control Arms coalitie.

Vrijheid van meningsuiting
Donderdag begon het circus weer, en namen de lidstaten weer het woord om hun algemene visie te schetsen op het verdrag. Weinig nieuws, maar al snel werd duidelijk dat Staten zoals Cuba, Iran en Algerije niet dol waren op de aanwezigheid van NGO’s omdat volgens hun zij dan belemmerd werden in het vrijelijk spreken. Dat is op zijn minst ironisch te noemen, gezien de situatie omtrent vrijheid van meningsuiting in deze landen. Dus werd er besloten dat bepaalde bijeenkomsten gesloten waren voor NGO’s. Dat is erg jammer, aangezien veel staten maar met beperkte mankracht aanwezig zijn en zij juist behoefte hebben gedegen analyses van experts vanuit de NGO hoek, op zowel juridisch terrein als ook op mogelijkheden tot controle op wapenexport. Daarnaast spelen NGO’s ook de belangrijke rol van kritische volger van het proces, want kan helpen om druk uit te voeren op staten om scherp te blijven en geen water bij de wijn te doen.

Een geweer zonder munitie is slechts een stuk ijzer
Vrijdag 6 juli werd er eindelijk een begin gemaakt met de onderhandelingen. Maar ook dat ging nog steeds erg langzaam. Duidelijk werd wel dat er grote verschillen van inzicht zijn over hoe een ATT er uit moet zien. Zo zijn er veel bezwaren tegen het voorstel om ook ammunitie onder een verdrag te laten vallen, om technologie om wapens te maken er niet in op te nemen, tot zelfs voorstellen om helemaal geen kleine en lichte vuurwapens er onder te laten vallen. Maar zoals we hier zeggen: een geweer zonder munitie is slechts een stuk ijzer, en hoe valt te verantwoorden dat kleine en lichte vuurwapens niet gecontroleerd moeten worden? Juist deze zijn verantwoordelijk voor de vele doden en gewonden in allerlei conflicten en worden gebruikt door bendes, terroristen en gewapende groepen.

Op zulke momenten lijkt een goed verdrag nog ver weg. En in dit alles spelen de diplomaten op de achtergrond hun spel, een spel dat miljoenen levens als inzet heeft.

Dit bericht werd geplaatst in Wapenexport en getagged met . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s